Menkıbe

Şeyh Fahreddîn Efendi’nin hem kendisinin şâhid olduğu, hem de dinlediği Âsitâne ve yolumuzla alâkalı şu iki menkıbe mühimdir: Birinci menkıbe, Tabakat-ı Şernûbiyye’de zamanın kutupları olarak ismi geçen zâtlardan biri de olan Hüsameddîn-i Mekkî Hazretleri hakkındadır.

Huzur Defteri 1 ↗

Tayfuriyye tarîkatının müessisi, irfan denilince bu sahanın şâhikası, zirvesi Hazret-i Pîr Ebû Yezid el-Bistâmî. Yüzlerce, binlerce menkıbesini tezkire kitaplarından, menâkıbnâmelerden bulabilirsiniz. Kabirdeki ilk gecesinde söyledikleri ise pek meşhur değil. Bunu da size Huzur Defteri’ne kaydettiğim satırlardan aktarayım.

Huzur Defteri 2 ↗

Hazret-i Abdülkâdir-i Geylânî ve Hazret-i Ahmed er-Rifâî’ye nispet edilen bir menkıbe vardır. Tarihi seyir içerisinde bu menkıbeyi farklı mümtaz şahsiyetler üzerinden de anlatıldığına rastlıyoruz. Neticede hâl aynı hâldir. Biz isimlere değil o isimler üzerinden anlatılan hâle nazar edelim.

Huzur Defteri 2 ↗

Herkes böyle olsun, bu şekilde uçlarda bulunsun meselesi değildir menkıbe nakli. Kendi dünyamızda “Tamamen iş bundan ibârettir.” düşüncesinin sevk ettiği fâsid daireden yükselmeye, terakkiye doğru bir çıkış olarak görülmelidir bu kıssalar. Yukarıda zikrettiğimiz Abdüsselâm eş-Şeybânî kıssasının satır aralarına, tâbirlerine, vakadaki detaylara bakınız. Menkıbenin her hücresinde büyük bir vücuda işâret edildiğini insaf ile bakarsanız göreceksiniz.

Huzur Defteri 2 ↗

Rahmetli Ekrem Abi ve kıymetli büyüğüm İzzet Efendi anlatırlardı. Hocaefendi vesaite binip İstanbul’dan Edirne’ye hareket ederken eûzü besmeleyi çeker, Fatiha’yla ezberden Kur’ân-ı Kerîm’e başlar; Edirne’ye yaklaştıklarında “minelcinneti vennas.” âyet-i kerîmesiyle hatmini tamamlarmış. Takribi dört dört buçuk saatlik yolmuş o zamanlar, İstanbul-Edirne arası.

Nur Kandili ↗

Bu kısma kadar Hocaefendi’nin hayatı, tarihî açıdan anlatılmıştır. Hocaefendi’yi mânevî açıdan tanımak isteyenler için onun, gönül sayfalarında yazılı olan hayatını bilmek ve bulmak, yolunu takip etmek icab eder. Aslolan da budur. Bazen bâkî kubbedeki sadalar, sinelerde bulunan ve semavattan daha geniş âlemlerde de sadalar bırakır. Bizim medeniyetimiz zâhirî tarihten ibaret değildir. İman boyutundaki hissiyat, bizim mânevî tarihimizi oluşturur. Bunu “menkıbevî tarih” olarak da tanımlayabiliriz.

Nur Kandili ↗

Menakıbnameler var, tezkireler, hatırat, evliyaullahın halini anlatan birçok eser. Sahi bir türlü size soramıyorum, orada yazılanları siz hikâye mi zannediyorsunuz? Belki düzmece, günümüzün abuk sabuk tipleri için insanların uydurdukları hikâyeler sizin zihninizi bulandırmış olabilir ama makam-ı âlileri ve bu din-i mübin-i Ahmediyye’de ehliyetleri, sadakat ve istikametleri asla tartışılamayacak, adeta icma-yı ümmet isabetiyle herkesin muhterem ve mübarek kabul ettiği zatların menkıbelerinde;

Fatih Hatıratı ↗

Efendimiz (s.a.s.) ve onu takip eden dört halîfe ve Hasaneyn efendilerimiz devri yani Asr-ı Saadet'te rüyayla alâkalı yüzlerce vâkıa vardır. Bizler burada nümûne olarak birkaçını zikretmekle iktifa ettik. Şu hakikati de burada hatırlatmak isteriz: Maalesef Ashâb-ı Kirâm efendilerimizin hayatı detaylı olarak anlatılmamakta, halk arasında bu mevzular yeterince konu edilmemektedir.

Rüya Risalesi ↗